De familie Drooger – van den Berge is een wijdverspreide tak over Schouwen-Duiveland. Een historie beginnend vanaf 1600 als Drooger en vanaf 1700 als van den Berge en misschien wel van eerder.
Familie uit Oosterland
De familie gezien vanuit het mannelijk geslacht is begonnen met aanvankelijk de naam Drooger. Rond 1603 verhuisde ene Job Jacobse den Drooger met zijn gezin van Scherpenisse naar Oosterland te Schouwen-Duiveland in Zeeland. In deze periode had het eiland Duiveland een bloeiende economie door de landbouw van meekrap wat gebruikt werkt voor de verfindustrie.
De achternaam van Job Jacobse is hoogstwaarschijnlijk niet zijn familienaam, maar zo werd er naar dit gezin gerefereerd; de Drogers. Dit was namelijk Job zijn beroep; drooger in de meestoof. Na het oogsten van de meekrapplant werden de wortels gedroogd in een meekrapstoof en uiteindelijk vermalen tot meekrappoeder. Dit was de basis voor racinepoeder dat werd gebruikt voor de productie van verf. Deze landbouw was typerend voor Zeeland en werd ook alleen hier bedreven. Het was een kostbare industrie en vele meekrap-boeren deelden dan ook meestoven. De familie Drooger en later van den Berge heeft hier lang de kost mee verdient. Op oude kaarten staat een meestoof ingetekend ten zuiden van Oosterland.
Oosterland met omringende dorpen en landerijen in de Heerlyckheyt van Oosterlandt te 1664. Snippet afkomstig uit de kaart gemaakt door Joan Blaeu. Titel: Zelandiae pars transscaldina Vulgo Beooster-Scheld.
Stamreeks uit de archieven
Omdat ook de oude archieven van Oosterland de brand van 1944 in Middelburg niet hebben overleefd, zijn er voor 1720 van Oosterland geen kerkregisters meer beschikbaar. Echter, heeft Oosterland een groot rechterlijk archief uit de 17de eeuw die in 1944 geen onderdeel was van het Middelburg’s archief en dus intact is gebleven. Wat namelijk bijzonder is; Job Jacobse Drooger wordt met zijn familie in een stamreeks op 16 juni 1665 omschreven. In dit rechterlijk artikel worden de 2 kleinzonen van Job Jacobse Drooger: Cornelis Cornelisse Drooger en Stoffel Cornelisse Drooger, geacht om het bestaan van hun grootvader te bevestigen. Dit werd gedaan als een reeds overleden persoon in een akte werd genoemd. Familieleden of naasten werden opgeroepen om schriftelijk te getuigen dat de desbetreffende persoon geleefd heeft. Dit gold ook voor Job Jacobse Drooger. Zijn volledige nageslacht werd, tot zover bekend bij zijn kleinzonen, benoemd en opgetekend. Zie onderlinks de akte in combinatie met een transcriptie van de tekst. Deze stamreeks een een aantal kleinere rechterlijke akten zijn de bronnen van de eerste generaties van deze stamboom.
Raze 4721 van 16 juni 1665 waarin de stamreeks van de familie Drooger uit Oosterland wordt beschreven. Transcriptie uitgevoerd door P. Dekker; november 2017 te Zierikzee.
Stamouder, Maaijken Cornelisse van den Berge
De familienaam van den Berge begint bij het gezin van Stoffel Cornelisse Drooger, omdat al zijn 3 zonen (Cornelis, Adriean en Jan) vanaf ongeveer 1700 zichzelf ineens geen Drooger meer noemen, maar van den Berge. In Holland werd men na 1700 steeds meer geacht om een familienaam te hebben voor officiële documentatie. Het kwam regelmatig voor dat mannen, die nog geen familienaam hadden, de naam van hun vrouw of moeder aannamen als zij er wel 1 had. Dit lijkt dus het meest logische scenario bij het gezin van Stoffel Cornelisse Drooger. Stoffel zelf is rond september 1677 overleden en werd in alle archieven genoemd als Drooger. Dus moet er gezocht worden naar een moeder genaamd van den Berge, en dit is lastig. Vrouwen werden vaak alleen patroniem genoemd of gerefereerd als vrouw van en alle aktes waar Stoffel in voorkomt, wordt zijn vrouw niet genoemd. Echter, komt de naam van den Berge in Oosterland, waar ze woonden, in de 17de eeuw twee keer voor in de rechterlijke archieven: op 22 augustus 1657 en op 3 februari 1681. Verder wordt er in 1680 nog gerefereerd naar het huis van de “weduwe van Stoffel Cornelisse Drooger”, maar ook zonder een naam.
- De akte uit 1657 (RAZE 4789 22-08-1657 Oosterland te Zierikzee) wordt een boedelinventaris opgemaakt van een huis van een overleden persoon; o.a. 2 personen komen hier hun diensten uitvoeren; Stoffel Cornelisse (’t hof spitten) en Mayken van den Berge (een dag zepen). In Oosterland is in dat decennium maar 1 Stoffel Cornelisse en wellicht is dit het moment dat Stoffel Maaijken voor het eerst ontmoet.
- De tweede akte is uit 1681 (RAZE 4789a 03-02-1681 Oosterland te Zierikzee) betreft ook een boedelinventaris van een overleden persoon, maar dit keer van Maaijken Cornelisse van den Berge. Het is een zeer gelimiteerde akte, echter worden er 2 aanwezigen genoemd die de boedel overdragen: Cornelis Stoffelse Drooger en Jacqemijntje Stoffelse. Dit zijn de 2 kinderen van Stoffel. Dus wellicht gaat het hier om haar 2 kinderen.
Uit bovenstaande is de aanname gemaakt dat de vrouw van Stoffel Cornelisse Drooger – Maaijken Cornelisse van den Berge heet. Met de naam Cornelisse is het zeer waarschijnlijk dat zij tot de stamboom Orisant behoort uit het naastgelegen dorp Nieuwerkerk, die in de vroege 17de eeuw zich daar hebben gevestigd (Cornelis Leijnse van den Berge *~1590). Verder is er geen boedelinventaris of weeskamer akte van Oosterland gevonden van Stoffel Cornelisse Drooger die in 1677 is overleden. Wellicht waren ze verhuisd en woonden ze toen in Bruinisse of Nieuwerkerk, dit moet nog nader uitgezocht worden.
RAZE 4789a – Boedelinventaris van Maaijken Cornelisse van den Berge
Nageslacht van den Berge
Stoffel Cornelisse Drooger alias van den Berge kreeg tot zover bekend 3 zonen (dochters zijn er niet of onbekend). Zij voerden allen de naam van den Berge en kregen een zeer rijk nageslacht. Tot ongeveer 1850 was deze tak steevast gevestigd op Duiveland in de plaatsen Oosterland, Bruinisse en Dreischor. Na deze periode zijn er gezinnen vertrokken uit Zeeland en zijn er tegenwoordig takken in Rotterdam, Amsterdam, Drenthe, Overijssel, Noord Brabant en Limburg. Ook kent de Drooger – van den Berge stamboom de meeste individuen die als van den Berge emigrant naar de Verenigde Staten in Michigan zijn verhuisd tussen 1849 en 1957.